NFT Art เสียภาษีที่ดินดิจิทัล? เกณฑ์ใหม่สรรพากร 2569

การเติบโตของตลาดสินทรัพย์ดิจิทัลทำให้เกิดคำถามสำคัญในหมู่นักลงทุนและศิลปินดิจิทัล โดยเฉพาะประเด็นที่ว่า NFT Art เสียภาษีที่ดินดิจิทัล? เกณฑ์ใหม่สรรพากร 2569 จะมีผลบังคับใช้จริงหรือไม่ บทความนี้จะวิเคราะห์ข้อเท็จจริงตามกฎหมายและประกาศจากกรมสรรพากรฉบับล่าสุด เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับภาระภาษีที่เกี่ยวข้องกับการซื้อขาย NFT Art ในประเทศไทย

สรุปประเด็นสำคัญเกี่ยวกับภาษี NFT Art

• ไม่มีภาษีที่ดินดิจิทัล: ณ ปี 2569 ยังไม่มีกฎหมายหรือเกณฑ์จากกรมสรรพากรที่กำหนดให้ NFT Art หรือสินทรัพย์ใน Metaverse เป็น “ที่ดินดิจิทัล” เพื่อเสียภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง
• กำไรต้องเสียภาษีเงินได้: ผลกำไรจากการขาย NFT Art ถือเป็นเงินได้พึงประเมินตามประมวลรัษฎากร ซึ่งต้องนำไปคำนวณเพื่อเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือภาษีเงินได้นิติบุคคล
• สิทธิประโยชน์ทางภาษีไม่ครอบคลุม NFT: มาตรการลดหย่อนภาษีสำหรับการซื้องานศิลปะ และการหักค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมสำหรับศิลปิน มีผลบังคับใช้กับงานทัศนศิลป์แบบดั้งเดิมเท่านั้น ไม่รวมถึงสินทรัพย์ดิจิทัลอย่าง NFT
• การบันทึกข้อมูลเป็นสิ่งสำคัญ: ผู้ที่มีธุรกรรมเกี่ยวกับ NFT ควรจัดเก็บข้อมูลการซื้อ-ขายอย่างเป็นระบบ เพื่อใช้เป็นหลักฐานในการคำนวณและยื่นภาษีประจำปีให้ถูกต้อง
• กฎหมายอาจเปลี่ยนแปลง: แม้ปัจจุบันจะยังไม่มีเกณฑ์เฉพาะ แต่ผู้เกี่ยวข้องควรติดตามประกาศจากกรมสรรพากรอย่างใกล้ชิด เนื่องจากกฎระเบียบด้านสินทรัพย์ดิจิทัลมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง

ความนิยมใน Non-Fungible Token (NFT) โดยเฉพาะในรูปแบบของงานศิลปะดิจิทัล ได้ขยายตัวอย่างรวดเร็วในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ส่งผลให้นักลงทุน ศิลปิน และผู้ที่เกี่ยวข้องในวงการ เริ่มตั้งคำถามถึงภาระผูกพันทางภาษีที่อาจเกิดขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อมีกระแสข่าวลือเกี่ยวกับ “ภาษีที่ดินดิจิทัล” หรือ “Metaverse Tax” ที่อาจถูกนำมาใช้ในปี 2569 ความเข้าใจที่ชัดเจนเกี่ยวกับกฎหมายภาษีปัจจุบันจึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อให้การลงทุนและการสร้างสรรค์ผลงานเป็นไปอย่างถูกต้องและลดความเสี่ยงทางกฎหมายที่อาจตามมา

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อชี้แจงสถานะทางภาษีของ NFT Art โดยอ้างอิงจากข้อมูลที่เป็นปัจจุบันที่สุดจากกรมสรรพากรและประมวลรัษฎากร ครอบคลุมทั้งประเด็นที่ว่ากำไรจากการขาย NFT ต้องเสียภาษีประเภทใด, มีเกณฑ์การคำนวณอย่างไร, และเปรียบเทียบกับมาตรการทางภาษีอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับงานศิลปะและสินทรัพย์ดิจิทัล เพื่อเป็นแนวทางให้กับผู้เสียภาษีทุกคนที่เกี่ยวข้องกับสินทรัพย์ประเภทนี้

ไขข้อกระจ่าง: NFT Art กับประเด็น “ภาษีที่ดินดิจิทัล”

คำถามที่ว่า NFT Art เสียภาษีที่ดินดิจิทัล? เกณฑ์ใหม่สรรพากร 2569 กลายเป็นหัวข้อสนทนาที่แพร่หลาย แต่จากข้อเท็จจริงทางกฎหมายในปัจจุบัน คำตอบนั้นชัดเจนว่า “ไม่” เนื่องจากยังไม่มีการบัญญัติกฎหมายหรือออกหลักเกณฑ์ใดๆ เพื่อรองรับการจัดเก็บภาษีดังกล่าวโดยเฉพาะ

นิยามของ NFT Art และที่ดินดิจิทัล

เพื่อความเข้าใจที่ตรงกัน สิ่งสำคัญคือการแยกแยะสินทรัพย์สองประเภทนี้ออกจากกัน:

• NFT Art: คือสินทรัพย์ดิจิทัลที่แสดงความเป็นเจ้าของในผลงานศิลปะดิจิทัลชิ้นใดชิ้นหนึ่งโดยเฉพาะ เช่น ภาพวาด, ภาพถ่าย, วิดีโอ หรือดนตรี ซึ่งถูกบันทึกอยู่บนเทคโนโลยีบล็อกเชน ทำให้ไม่สามารถทำซ้ำหรือทดแทนได้ มีลักษณะเป็นของสะสมหรือผลงานสร้างสรรค์ (Collectibles/Creative Works)
• ที่ดินดิจิทัล (Digital Land): คือพื้นที่เสมือนจริงในโลก Metaverse เช่น Decentraland หรือ The Sandbox ที่ผู้ใช้สามารถซื้อขายเพื่อครอบครองกรรมสิทธิ์ และใช้ประโยชน์ในกิจกรรมต่างๆ เช่น สร้างสิ่งปลูกสร้าง, จัดกิจกรรม หรือให้เช่าพื้นที่

แม้ว่าทั้งสองจะเป็นสินทรัพย์ดิจิทัลบนบล็อกเชน แต่มีลักษณะและการใช้งานที่แตกต่างกันโดยสิ้นเชิง NFT Art มีสถานะเป็น “งานศิลปกรรม” ในรูปแบบดิจิทัล ขณะที่ที่ดินดิจิทัลมีแนวคิดใกล้เคียงกับ “อสังหาริมทรัพย์” ในโลกเสมือน

สถานะทางกฎหมายปัจจุบันของกรมสรรพากร

จากการตรวจสอบข้อมูลล่าสุดบนเว็บไซต์ทางการของกรมสรรพากร (rd.go.th) และประกาศที่เกี่ยวข้องทั้งหมดจนถึงปี 2569 ไม่พบการกล่าวถึงคำว่า “ที่ดินดิจิทัล” หรือ “Metaverse Tax” ในกฎหมายภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง หรือในประกาศอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการขยายฐานภาษีไปสู่สินทรัพย์ดิจิทัลในลักษณะดังกล่าว

ปัจจุบัน กรมสรรพากรยังไม่มีนโยบายหรือกฎหมายที่กำหนดให้ NFT Art หรือสินทรัพย์ดิจิทัลประเภทอื่นใด ต้องเสียภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง การตีความว่า NFT เป็น “ที่ดินดิจิทัล” เพื่อการเสียภาษีจึงยังไม่มีพื้นฐานทางกฎหมายรองรับ

ดังนั้น ข้อกังวลเกี่ยวกับการเก็บภาษีที่ดินดิจิทัลจาก NFT Art ในปี 2569 จึงเป็นความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนจากข้อเท็จจริงทางกฎหมาย อย่างไรก็ตาม นั่นไม่ได้หมายความว่ารายได้จาก NFT จะได้รับการยกเว้นภาษีทั้งหมด

การเสียภาษี NFT Art ตามประมวลรัษฎากรฉบับปัจจุบัน

แม้จะไม่มีภาษีที่ดินดิจิทัล แต่ผลกำไรที่เกิดขึ้นจากการขายหรือโอน NFT Art ถือเป็น “เงินได้พึงประเมิน” ซึ่งผู้มีเงินได้มีหน้าที่ต้องนำไปรวมคำนวณเพื่อเสียภาษีเงินได้ตามกฎหมาย โดยจัดอยู่ในเงินได้ประเภทที่ 4 ตามประมวลรัษฎากร มาตรา 40(4)(ห) ซึ่งครอบคลุมถึงผลประโยชน์ที่ได้จากการโอนคริปโทเคอร์เรนซีหรือโทเคนดิจิทัล การคำนวณภาษีจะแบ่งตามประเภทของผู้เสียภาษี ดังนี้

สำหรับบุคคลธรรมดา (ผู้ลงทุนและศิลปิน)

สำหรับนักลงทุนหรือศิลปินที่เป็นบุคคลธรรมดา กำไรที่เกิดขึ้นจากการขาย NFT Art จะถูกนำไปรวมกับเงินได้ประเภทอื่นๆ เพื่อคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาประจำปี โดยใช้อัตราภาษีแบบขั้นบันได (0-35%)

หลักการคำนวณกำไร:
กำไร = ราคาขาย – ต้นทุน (ราคาที่ซื้อมา)

ตัวอย่างการคำนวณ:
นักลงทุนซื้อ NFT Art มาในราคา 50,000 บาท และขายไปในราคา 80,000 บาท

• กำไรที่ต้องเสียภาษี: 80,000 – 50,000 = 30,000 บาท

เงินได้จำนวน 30,000 บาทนี้ จะต้องถูกนำไปรวมกับเงินได้อื่นๆ เช่น เงินเดือน หรือรายได้จากอาชีพอิสระ เพื่อยื่นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา (ภ.ง.ด.90 หรือ ภ.ง.ด.91) ในรอบปีภาษีถัดไป

สำหรับนิติบุคคล (บริษัทและองค์กร)

หากบริษัทหรือนิติบุคคลมีการลงทุนใน NFT Art โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการค้าหรือประกอบธุรกิจ กำไรจากการขายจะถูกบันทึกเป็นรายได้ของกิจการ และต้องนำไปคำนวณเพื่อเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลในอัตราร้อยละ 20 ของกำไรสุทธิ

ตัวอย่างการคำนวณ:
บริษัทแห่งหนึ่งซื้อ NFT Art เพื่อการลงทุนในราคา 1,000,000 บาท และต่อมาขายได้ในราคา 1,500,000 บาท

• กำไรก่อนหักค่าใช้จ่าย: 1,500,000 – 1,000,000 = 500,000 บาท
• ภาษีเงินได้นิติบุคคล (เบื้องต้น): 500,000 x 20% = 100,000 บาท

กำไรจำนวนนี้จะถูกรวมคำนวณในรอบบัญชีของบริษัท และต้องเสียภาษีตามหลักเกณฑ์ของภาษีเงินได้นิติบุคคลต่อไป

เปรียบเทียบมาตรการภาษี: งานศิลปะกายภาพ vs. NFT Art ดิจิทัล

เพื่อส่งเสริมอุตสาหกรรมศิลปะในประเทศ รัฐบาลได้ออกมาตรการทางภาษีเพื่อสนับสนุนการซื้องานศิลปะและการสร้างสรรค์ของศิลปิน อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญที่ต้องทราบคือ มาตรการเหล่านี้จำกัดอยู่เฉพาะงานศิลปะกายภาพ และยังไม่ครอบคลุมถึงสินทรัพย์ดิจิทัลอย่าง NFT Art

จากตารางจะเห็นได้ว่า สิทธิประโยชน์ทางภาษีเหล่านี้มีขอบเขตที่ชัดเจนและมุ่งเน้นที่ “งานทัศนศิลป์” แบบดั้งเดิม การซื้อขาย NFT Art ซึ่งเป็นธุรกรรมดิจิทัลและมักเกิดขึ้นบนแพลตฟอร์มระดับโลก จึงไม่เข้าเงื่อนไขของมาตรการดังกล่าว

กฎหมายและมาตรการสินทรัพย์ดิจิทัลอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องในปี 2569

แม้จะไม่มีกฎหมายภาษีที่ดินดิจิทัลโดยตรง แต่รัฐบาลได้มีความเคลื่อนไหวเกี่ยวกับสินทรัพย์ดิจิทัลในมิติอื่นๆ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความพยายามในการปรับตัวให้ทันต่อเทคโนโลยี แต่ยังคงเน้นไปที่การส่งเสริมการลงทุนในระดับมหภาคมากกว่าการเก็บภาษีรายย่อยจากสินทรัพย์เฉพาะประเภท

นโยบายส่งเสริมศูนย์กลางสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Hub)

กฎกระทรวง ฉบับที่ 399 (พ.ศ. 2568) ได้ออกมาตรการยกเว้นภาษีบางรายการเพื่อผลักดันให้ประเทศไทยเป็นศูนย์กลางสินทรัพย์ดิจิทัลของภูมิภาค โดยสาระสำคัญคือการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลและภาษีมูลค่าเพิ่มให้กับบริษัทที่ประกอบกิจการตามเงื่อนไขที่กำหนด อย่างไรก็ตาม มาตรการนี้มีเป้าหมายที่กิจการขนาดใหญ่ในอุตสาหกรรม และไม่ได้เกี่ยวข้องกับการเก็บภาษีจากการซื้อขาย NFT ของนักลงทุนรายย่อยหรือการเก็บภาษีที่ดินดิจิทัลแต่อย่างใด

มาตรการภาษีอื่นๆ ที่ไม่มีความเกี่ยวข้องโดยตรง

เมื่อพิจารณาประกาศของกรมสรรพากรในปี 2568-2569 จะพบว่ามาตรการส่วนใหญ่มุ่งเน้นไปที่การส่งเสริมด้านอื่นๆ เช่น การติดตั้งโซลาร์รูฟท็อป, การวิจัยและพัฒนา (R&D), และการลงทุนในเขตเศรษฐกิจพิเศษ (EEC) โดยไม่มีการกล่าวถึงการออกมาตรการภาษีใหม่ที่เกี่ยวข้องกับ NFT หรือสินทรัพย์ใน Metaverse เลย

คำแนะนำสำหรับนักลงทุนและศิลปิน NFT

แม้จะไม่มี “ภาษีที่ดินดิจิทัล” แต่ภาระหน้าที่ในการยื่นภาษีเงินได้จากกำไรยังคงอยู่ เพื่อให้การดำเนินการเป็นไปอย่างถูกต้องและโปร่งใส ผู้ที่เกี่ยวข้องกับการซื้อขาย NFT Art ควรปฏิบัติดังนี้:

1. จัดทำบัญชีและบันทึกธุรกรรมอย่างละเอียด: ควรเก็บข้อมูลการทำธุรกรรมทั้งหมด รวมถึงวันที่ซื้อ, ราคาซื้อ (แปลงเป็นเงินบาท ณ วันที่ทำธุรกรรม), วันที่ขาย, ราคาขาย, และค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม เพื่อใช้เป็นหลักฐานในการคำนวณกำไร-ขาดทุน
2. แยกบัญชีส่วนตัวและธุรกิจ: หากมีการซื้อขาย NFT ในนามนิติบุคคล ควรแยกธุรกรรมออกจากบัญชีส่วนตัวอย่างชัดเจน เพื่อความสะดวกในการตรวจสอบและจัดทำบัญชีของบริษัท
3. ยื่นภาษีเงินได้ประจำปี: นำกำไรที่คำนวณได้ ไปรวมกับเงินได้ประเภทอื่นๆ และยื่นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้ (ภ.ง.ด.90/91 สำหรับบุคคลธรรมดา) ต่อกรมสรรพากรภายในระยะเวลาที่กำหนด
4. ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านภาษี: เนื่องจากกฎหมายและข้อบังคับเกี่ยวกับสินทรัพย์ดิจิทัลอาจมีการเปลี่ยนแปลง การปรึกษาที่ปรึกษาด้านภาษีหรือนักกฎหมายที่มีความเชี่ยวชาญ จะช่วยให้สามารถวางแผนภาษีได้อย่างมีประสิทธิภาพและถูกต้องตามกฎหมายมากที่สุด

บทสรุป และแนวโน้มภาษีสินทรัพย์ดิจิทัลในอนาคต

โดยสรุป ประเด็นเรื่อง NFT Art เสียภาษีที่ดินดิจิทัล? เกณฑ์ใหม่สรรพากร 2569 นั้น จากข้อมูล ณ ปัจจุบัน สามารถยืนยันได้ว่ายังไม่มีกฎหมายหรือข้อบังคับใดๆ ที่กำหนดให้มีการจัดเก็บภาษีในลักษณะดังกล่าว กำไรที่เกิดจากการขาย NFT Art จะถูกจัดเก็บภายใต้กฎหมายภาษีเงินได้ฉบับปัจจุบัน เช่นเดียวกับสินทรัพย์ดิจิทัลประเภทอื่นๆ โดยไม่มีข้อยกเว้นหรือมาตรการลดหย่อนเป็นการเฉพาะ

อย่างไรก็ตาม โลกของสินทรัพย์ดิจิทัลและ Metaverse มีการพัฒนาอย่างรวดเร็วและไม่หยุดนิ่ง จึงมีความเป็นไปได้ที่ในอนาคต กรมสรรพากรหรือหน่วยงานกำกับดูแลอาจมีการพิจารณาออกกฎเกณฑ์ใหม่ๆ เพื่อให้ครอบคลุมสินทรัพย์ประเภทนี้อย่างชัดเจนยิ่งขึ้น ดังนั้น การติดตามข่าวสารและประกาศจากหน่วยงานราชการอย่างเป็นทางการจึงเป็นสิ่งสำคัญที่สุดสำหรับนักลงทุนและศิลปินในวงการนี้ เพื่อให้สามารถปรับตัวและปฏิบัติตามกฎหมายได้อย่างถูกต้องเสมอ

การเตรียมความพร้อมด้วยการบันทึกข้อมูลธุรกรรมอย่างสม่ำเสมอและขอคำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญ จะเป็นแนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุดในการบริหารจัดการความเสี่ยงด้านภาษีในระยะยาว อ่านบทความเพิ่มเติม

About the Author

LnW Loon

Administrator

View All Posts